Cyberprzestęczość

BITCOIN JAKO ŚRODEK PŁATNICZY

autor: Łukasz Pasternak

31.05.2022

Z przyjemnością informujemy, że adw. Łukasz Pasternak jest autorem publikacji naukowej "Kryptowaluta i pieniądz wirtualny jako przedmiot przestępstwa z art. 310 § 1 k.k."

Zapraszamy do zapoznania się z fragmentem publikacji poniżej:

Bitcoin nazywamy w opracowaniach ekonomicznych pieniądzem przyszłości pomimo tego, że na chwilę obecną użycie Bitcoina jako innego środka płatniczego niewątpliwie wymaga umowy społeczności, która go akceptuje. Bitcoin nie jest powszechnie uznawanym środkiem płatniczym pozwalającym na zapłatę nim w każdym miejscu i w każdym czasie. Niemożliwe jest także wskazanie podmiotu, który bezpośrednio go wyemitował. Bitcoin posiada swój byt w świecie wirtualnym, co dodatkowo potwierdza, iż Bitcoin nie jest innym środkiem płatniczym w rozumieniu przepisów kodeksu karnego. W przypadku Bitcoina nie da się również wyodrębnić która jest zobowiązana do prowadzenia rachunku oraz spełnienia świadczenia w cyklu rozliczeniowym. Środki płatnicze natomiast co do zasady cechę taką posiadają. Można stwierdzić, iż Bitcoin nie jest pieniądzem w rozumieniu art. 310 § 1 k.k., albowiem nie posiada on waloru prawnego środka płatniczego w rozumieniu ustawy o NBP, nie jest on pieniądzem obcym w rozumieniu prawa dewizowego, jak również nie jest pieniądzem elektronicznym, ponieważ cech takiego pieniądza nie posiada. Trudno także traktować Bitcoin jako instrument finansowy, skoro nie spełnia wymogów zawartych w ustawie o obrocie instrumentami finansowymi, ale nie jest również rzeczą w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego.

W ocenie autora uznanie Bitcoinów za inny środek płatniczy w rozumieniu przepisów kodeksu karnego, wymagałoby wprowadzenia zmian do przepisów prawa. Obecnie ustawa o NBP i prawo dewizowe nie kwalifikuja Bitcoinów jako takich. Bitcoiny są co prawda używane do umarzania zobowiązań, niemniej jednak niezbędna jest akceptacja podmiotów ich używających, dlatego cecha płatnicza Bitcoina nie jest powszechna. Niemożliwe jest ich stosowanie jako środka płatniczego bez jakichkolwiek ograniczeń. Autor niniejszego opracowania wskazuje, iż prawidłowe uznanie Bitcoinów na gruncie ustawy o VAT jako innego środka płatniczego nie sprawia automatycznie, iż rozumienie Bitcoina jako środka płatniczego powinno być takie same na gruncie ustawy karnej, tym bardziej, że z punktu widzenia prawa karnego istotna jest przede wszystkim cecha czy też funkcja płatnicza tej kryptowaluty jak również jej powszechna akceptowalność, której na chwilą obecną w przypadku Bitcoina brak. Bitcoin wciąż pozostaje nowym środkiem płatniczym, coraz powszechniej używanym w obrocie gospodarczym, ale jednak nie jest on jeszcze powszechnym środkiem płatniczym, którym mógłby zostać używany w sposób nieograniczony jako surogat pieniądza.

Można powiedzieć, że na gruncie przepisów prawa karnego niezbędna jest pilna interwencja ustawodawcy. Pojęcia, które są używane przez kodeks karny w tej chwili nie dają bowiem jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, czy Bitcoiny są środkami płatniczymi w rozumieniu kodeksu karnego, a wykładnia pojęcia środka płatniczego stwarza ryzyko odmiennej interpretacji w poszczególnych stanach faktycznych, a to jest niedopuszczalne na gruncie przepisów prawa karnego. Wydaje się, iż ustawodawca stanie przed bardzo trudnym zadaniem. Przepisy prawa karnego powinny z jednej strony zapewnić bezpieczeństwo funkcjonowania kryptowalut, a jednocześnie niepożądana jest nadmierna ingerencja regulacyjna, która w konsekwencji mogłaby zahamować rozwój obszaru, który już na ten moment dowodzi swojego wielkiego potencjału.

Uzupełniając rozważania wskazać należy, że podmioty fałszujące pieniądze lub inne środki płatnicze narażone są na sankcje karne przewidziane za wytwarzanie oraz wprowadzanie do obrotu pieniądza oraz środków płatniczych. Art. 310 k.k. przewiduje bardzo surowe sankcje karne za podrabianie albo przerabianie polskiego albo obcego pieniądza lub innego środka płatniczego oraz za puszczanie takiego pieniądza lub innego środka płatniczego w obieg. Nie powinno budzić wątpliwości, że dopóki celem kreacji kryptowaluty jest stworzenie alternatywnego środka płatniczego w stosunku do prawnego środka płatniczego emitowanego przez Narodowy Bank Polski (lub innego środka płatniczego rozpoznawanego przez polskie prawo), a nie podrabianie lub przerabianie tego środka, dopóty kreacja wirtualnych walut nie będzie przestępstwem określonym w art. 310 k.k. Pożądane jest działanie zmierzające do zapewnienia przepisom karnym skuteczności w różnych sytuacjach przy jednoczesnym zachowaniu odpowiedniej ścisłości przesłanek i treści odpowiedzialności karnej.

link do całej publikacji: https://pk.gov.pl/wp-content/uploads/2017/04/7985836c8a66eb6cb354e69500603a1d.doc

Masz pytania?
Zapraszamy do kontaktu.

Skontaktuj się

Mogą Cię zainteresować:

Cyberprzestęczość

3 listopada 2021

VISHING – POZORNIE NORMALNA ROZMOWA

VISHING – POZORNIE NORMALNA ROZMOWA, A REALNIE NIEBEZPIECZNA METODA WYKORZYSTYWANA PRZEZ OSZUSTÓW VISHING – podobnie jak PHISHING (wykorzystujący wiadomości email) i SMISHING (wykorzystując...

Czytaj dalej

VISHING – POZORNIE NORMALNA ROZMOWA

Cyberprzestęczość

27 października 2021

SMISHING – ŚMIESZNE? A JEDNAK NIEBEZPIECZNE.

SMISHING – ŚMIESZNE? A JEDNAK NIEBEZPIECZNE. Działa podobnie jak Phishing, wkorzystując wiadomości SMS do wyłudzenia cennych informacji takich jak np.: - loginy i hasła do kont bankowych...

Czytaj dalej

SMISHING – ŚMIESZNE? A JEDNAK NIEBEZPIECZNE.

Cyberprzestęczość

20 października 2021

PHISHING – OSZUSTWO STOSOWANE PRZEZ INTERNETOWYCH PRZESTĘPCÓW

PHISHING – TO OSZUSTWO STOSOWANE PRZEZ INTERNETOWYCH PRZESTĘPCÓW Nazwa budzi dźwiękowe skojarzenie z łowieniem ryb. Niemniej jednak jest to niebezpieczna metoda oszustwa, w przypadku, które...

Czytaj dalej

PHISHING – OSZUSTWO STOSOWANE PRZEZ INTERNETOWYCH PRZESTĘPCÓW
Wróć do bloga

Skontaktuj się z nami
i dowiedz się jak możemy
Tobie pomóc

Łukasz Pasternak Kancelaria Adwokacka
ul. Malborska 1/11,
03-286 Warszawa, piętro II

Biuro w Markach
Al. J. Piłsudskiego 29, 05-270 Marki

mapa