Inne

Dziecko jako świadek w procesie karnym

Łukasz Pasternak - ADWOKAT

autor: Łukasz Pasternak

22.06.2021

Przy omawianiu aspektów prawnych związanych z sytuacją dziecka w postępowaniu sądowym istotne są zagadnienia dotyczące dziecka jako świadka, ofiary jak i sprawcy przemocy.

Tematem dzisiejszego wpisu jest sytuacja, w której dziecko występuje w charakterze świadka w procesie karnym. Kwestią nadrzędną jest to,  że w  „Kodeksie postępowania karnego” nie występują przepisy dotyczące stricte dzieci. Natomiast jak kodeks stanowi -  każda osoba wezwana w charakterze świadka ma obowiązek stawić się i złożyć zeznania, a zatem także i dziecko (art. 177 § 1j.) Jeżeli osoba przesłuchiwana nie ukończyła 15 lat, czynności z jej udziałem powinny być, w miarę możliwości, przeprowadzone w obecności przedstawiciela ustawowego (rodzica) lub faktycznego opiekuna, chyba że dobro postępowania stoi temu na przeszkodzie.

Czym zatem różni się w prawie procesowym sytuacja dziecka od sytuacji osoby dorosłej?  Szczególność sytuacji prawnej dziecka (nieletniego, małoletniego) odzwierciedlają słowa zawarte w Preambule „Konwencji o prawach dziecka”: (…): dziecko, z uwagi na swoją niedojrzałość fizyczną oraz umysłową, wymaga szczególnej opieki i troski, w tym właściwej ochrony prawnej, zarówno przed, jak i po urodzeniu.

Niezaprzeczalny jest fakt, że dziecko jest podmiotem wobec prawa, jednak z uwagi na swoją specyficzną sytuację wymaga szczególnej troski i ochrony prawnej.

Pewne praktyczne kłopoty powstać mogą w związku z treścią art. 190 § 1 kpk, który brzmi: ,,Przed rozpoczęciem przesłuchania należy uprzedzić świadka o odpowiedzialności karnej za zeznanie nieprawdy lub zatajenie prawdy.”  Jednak o odpowiedzialności karnej można mówić jedynie w stosunku do osób, które ukończyły 17 lat i zeznały nieprawdę lub zataiły prawdę. Świadków w wieku od 13 do 17 lat należy pouczyć o treści odpowiednich przepisów „Ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich”.

Dowód w postaci zeznań dziecka jest pełnowartościowym dowodem. Zeznania dziecka, jeżeli nawet dotyczą tylko opisu wydarzeń, bez szczegółowej analizy ich znaczenia, mogą  diametralnie wpłynąć na bieg postępowania.

Zeznaniom dziecka musi towarzyszyć opinia biegłego - psychologa, który powinien stwierdzić, czy dziecko zdolne było prawidłowo postrzegać sytuację i tak też ją odtworzyć, czy nie ma skłonności do kłamstwa lub konfabulacji (opowiadanie przeżyć, przywoływanie wspomnień, które nie miały miejsca w rzeczywistości).. Wiarygodność zeznań dziecka stwierdza biegły w opinii wydanej na polecenie sądu.

Jak wygląda zatem odpowiedzialność karna i cywilna dziecka ? To już w następnym wpisie!

Jeżeli masz pytania, chciałbyś dowiedzieć się więcej zapraszamy do kontaktu:

TEL: + 48 510 – 328 – 596

MAIL: biuro@pasternaklegal.pl

 

ŹRÓDŁA:

  1. Kaczmarek, Mirosław, Dziecko w postępowaniu sądowym, Ośrodek Rozwoju Edukacji.
  2. Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego, Dz. U. 1997 Nr 89 poz. 555.
  3. Konwencja o prawach dziecka, przyjęta przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r, Dz.U.1991.120.526.

Subskrybuj Newsletter i bądź na bieżąco

Zapisz się, do naszego Newslettera. Raz w tygodniu informacje prawne lub informacje o najnowszych publikacjach - za darmo - prosto na twoją skrzynkę.

Łukasz Pasternak - ADWOKAT

Masz pytania?
Zapraszamy do kontaktu.

Skontaktuj się

Mogą Cię zainteresować:

Inne

11 sierpnia 2022

SPÓŁKA Z O.O. A ZUS.

CZY WSPÓLNICY SPÓŁKI MUSZĄ OPŁACAĆ SKŁADKI ZUS? Obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu oraz ubezpieczeniu rentowemu, podlegają wspólnicy spółek, których traktuje się jak pracowników...

Czytaj dalej

SPÓŁKA Z O.O. A ZUS.

Inne

4 sierpnia 2022

CZY MOŻNA WYBUDOWAĆ DOM BEZ POZWOLENIA NA BUDOWĘ?

DOM BEZ POZWOLENIA NA BUDOWĘ - CZY TO MOŻLIWE? Budowa domu jednorodzinnego, to spełnienie marzeń wielu rodzin, jednak wiąże się ona z pewnymi wymaganymi formalnościami. Zgodnie z Nowym Ł...

Czytaj dalej

CZY MOŻNA WYBUDOWAĆ DOM BEZ POZWOLENIA NA BUDOWĘ?

Inne

28 lipca 2022

ODSZKODOWANIE ZA OPÓŹNIONY LOT

OPÓŹNIONY LOT - CZY PRZYSŁUGUJE ODSZKODOWANIE? W obecnych realiach gospodarczych podróże lotnicze nabierają coraz większego znaczenia wobec czego warto zapoznać się do czego pasażer ma praw...

Czytaj dalej

ODSZKODOWANIE ZA OPÓŹNIONY LOT
Wróć do bloga

Skontaktuj się z nami
i dowiedz się jak możemy
Tobie pomóc

KANCELARIA WARSZAWA

Łukasz Pasternak Kancelaria Adwokacka
ul. Malborska 1/11,
03-286 Warszawa, piętro II

KANCELARIA MARKI

Al. J. Piłsudskiego 29, 05-270 Marki

mapa